Żwir występuje niemal w całym kraju. W dużych ilościach natomiast głównie w północnej Polsce. Obfita w żwiry jest również rzeka Wisła.
Żwir – okruchowa skała osadowa o luźnej postaci, złożona z otoczaków o średnicy większej niż 2 mm, do nawet kilku centymetrów.
W budownictwie żwirem nazywane jest kruszywo naturalne o frakcji do 63 mm.
W formacjach starszych żwiry ulegają procesowi cementacji tworząc zlepieńce.
Żwir może być pochodzenia m.in. morskiego, rzecznego, jeziornego, polodowcowego. Jego ziarna są zwykle zaokrąglone. Żwir zalicza się do skał osadowych okruchowych, ponieważ zbudowane są z drobnych okruchów, które oddzieliły sie od innych skał. Gdy ziarna te nie są zlepione spoiwem, są to skały okruchowe luźne. Żwiry morski i rzeczny powstają przez rozdrabnianie skał o dno.
W Polsce pozyskiwany z wydobycia na żwirowniach i z pogłębiania rzek. Na zachodzie Europy powszechne jest pozyskiwanie żwiru z dna morskiego.
Żwiry należą do młodszych utworów. Pokłady żwiru, dochodzące nawet do kilkudziesięciu metrów, świadczą o dużych zmianach poziomu mórz.
Żwir używany jest jako składnik betonów towarowych oraz jako materiał do podbudowy dróg, a także jako wsad do mas bitumicznych i czasem nawierzchni.