6 kwietnia
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
6 kwietnia jest 96. (w latach przestępnych 97.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 269 dni.
Święta
- Imieniny obchodzą: Ada, Adam, Celestyna, Diogenes, Filaret, Ireneusz, Izolda, Katarzyna, Marcelin, Michał, Notger, Notker, Piotra, Platonida, Prudencjusz, Sieciesława, Świętobor, Tymoteusz, Wilhelm, Zachary, Zachariasz i Zefiryn.
- Rwanda – Dzień Upamiętnienia Ludobójstwa
- Sudan – Dzień Powstania
- Wspomnienia i święta w Kościele katolickim obchodzą:
Wydarzenia w Polsce
Wydarzenia na świecie
- 648 p.n.e. – Grecki astronom Archilochus odnotował zaćmienie słońca (pierwsze w historii Grecji).
- 46 p.n.e. – Wojny domowe Rzymu: w bitwie pod Tapsus wojska Gajusza Juliusza Cezara dokonały rzezi 10 tys. pompejańczyków.
- 402 – Została stoczona nierozstrzygnięta bitwa pod Pollenzo między Gotami pod wodzą Alaryka a wojskami rzymskimi.
- 1199 – Jan bez Ziemi został królem Anglii.
- 1204 – IV wyprawa krzyżowa: wskutek zatargu z cesarzem bizantyjskim Aleksym V Murzuflosem krzyżowcy rozpoczęli oblężenie Konstantynopola, który upadł 13 kwietnia.
- 1250 – VI wyprawa krzyżowa: porażka krzyżowców w bitwie pod Fariskur.
- 1291 – Wojska Mameluków rozpoczęły oblężenie Akki, stolicy Królestwa Jerozolimskiego.
- 1320 – W Arbroath została ogłoszona deklaracja niepodległości Szkocji.
- 1326 – Turcy zdobyli Bursę, która stała się pierwszą stolicą Imperium Osmańskiego.
- 1327 – Włoski poeta Francesco Petrarca miał jakoby w kościele w Awinion po raz pierwszy ujrzeć Laurę, której poświęcił później 366 utworów poetyckich.
- 1384 – Wojska portugalskie pokonały kastylijskich najeźdźców w bitwie pod Atoleiros.
- 1385 – Jan I Dobry został królem Portugalii.
- 1580 – Trzęsienie ziemi o sile 5,7-5,8 stopnia w skali Richtera, z epicentrum pod dnem Kanału La Manche; jedno z największych w historii Anglii, północnej Francji i Flandrii.
- 1631 – Zakończyła się wojna o sukcesję mantuańską (Włochy).
- 1652 – 5 holenderskich statków pod dowództwem Jana van Riebeecka dotarło do terenów dzisiejszego Kapsztadu.
- 1667 – Dubrownik został zniszczony przez trzęsienie ziemi.
- 1722 – Tapiawa (obecnie Gwardiejsk w obwodzie kaliningradzkim) uzyskała prawa miejskie.
- 1748 – Rozpoczęły się prace wykopaliskowe w Pompejach.
- 1782 – Rama I Wielki został koronowany na króla Tajlandii.
- 1793 – Rewolucja francuska: Konwent Narodowy powołał Komitet Ocalenia Publicznego i Komitet Bezpieczeństwa Powszechnego.
- 1808 – John Jacob Astor założył American Fur Company, zajmującą się pozyskiwaniem i handlem cennymi futrami dzikich zwierząt, odławianych przez Indian i białych.
- 1814 – VI koalicja antyfrancuska: pierwsza abdykacja cesarza Napoleona I na rzecz swego syna Napoleona II Bonaparte, króla Rzymu. W odpowiedzi koalicja zażądała abdykacji bezwarunkowej, do której doszło 11 kwietnia.
- 1830 – Powstał Kościół Jezusa Chrystusa Świętych w Dniach Ostatnich (mormoni).
- 1861 – Utworzono Sułtanat Zanzibaru.
- 1862 – Wojna secesyjna: rozpoczęła się bitwa pod Shiloh.
- 1865 – Powstał niemiecki koncern chemiczny BASF.
- 1885 – Henri Brisson został premierem Francji.
- 1886 – Vancouver otrzymało prawa miejskie.
- 1896 – W Atenach zainaugurowano pierwsze nowożytne Igrzyska Olimpijskie.
- 1909 – Amerykański badacz polarny Robert Peary dotarł saniami do bieguna północnego.
- 1910 – Statek szkolny niemieckiej marynarki handlowej Prinzess Eitel Friedrich (późniejszy Dar Pomorza) wypłynął z Hamburga w swój dziewiczy rejs.
- 1917 – USA przystąpiły do I wojny światowej.
- 1920 – Bolszewicy utworzyli marionetkową Republikę Dalekiego Wschodu, odgradzającą Rosję Radziecką od terenów chińskich, okupowanych przez Japończyków.
- 1926 – W USA założono United Airlines (jako Boeing Air Transport).
- 1930:
- 1931 – Rząd Portugalii ogłosił stan wojenny na Maderze i na Azorach ze względu na próbę militarnego przewrotu w mieście Funchal.
- 1936 – Tornada zniszczyły miasta Tupelo (Missisipi) i Gainesville (Georgia), powodując śmierć ponad 400 osób. Wśród ocalałych w Tupelo znalazł się roczny Elvis Presley.
- 1939 – Podczas wizyty ministra spraw zagranicznych Józefa Becka w Londynie wydano polsko-brytyjski komunikat o przekształceniu jednostronnych gwarancji brytyjskich dla Polski w gwarancje wzajemne.
- 1941:
- 1942 – Wojna na Pacyfiku: pierwsze oddziały amerykańskie przybyły do Australii.
- 1943 – Ukazała się powieść Mały Książę Antoine'a de Saint-Exupéry'ego.
- 1945 – Sarajewo zostało wyzwolone spod okupacji niemieckiej.
- 1948 – Podpisano fińsko-radziecki układ o przyjaźni i pomocy wojskowej.
- 1959 – Odbyła się 31. ceremonia wręczenia Oscarów.
- 1960 – Sputnik 3 spłonął w atmosferze.
- 1962 – Został wystrzelony radziecki satelita technologiczny Kosmos 2.
- 1965 – NASA wystrzeliła pierwszego satelitę telekomunikacyjnego Intelsat 1.
- 1968:
- 41 osób zginęło, a ponad 150 zostało rannych w podwójnej eksplozji gazu ziemnego i materiałów wybuchowych w jednym z uszkodzonych budynków na przedmieściach Richmond w stanie Indiana.
- W Londynie odbył się 13. Konkurs Piosenki Eurowizji.
- 1973:
- 1974 – Utwór Waterloo grupy ABBA zwyciężył w 19. Konkursie Piosenki Eurowizji w angielskim Brighton.
- 1979 – Terroryści z Organizacji Wyzwolenia Palestyny zdetonowali bombę na przystanku w Jerozolimie. Rannych zostało 13 osób.
- 1983 – Turyński Juventus F.C. wygrał 2:0 z Widzewem Łódź w pierwszym meczu półfinałowym Pucharu Europy Mistrzów Krajowych.
- 1984:
- 1985 – Abd er-Rahman Suwar ad-Dahab w wyniku zamachu stanu przejął władzę w Sudanie.
- 1993:
- 1994:
- 1998 – Pakistan przeprowadził pierwszy test pocisku balistycznego średniego zasięgu Ghauri.
- 1999 – W Prince Edward Theatre na londyńskim West Endzie odbyła się prapremiera musicalu Mamma Mia!, opartego na przebojach grupy ABBA.
- 2001 – W podstawowym składzie Energie Cottbus, w meczu z VfL Wolfsburg, po raz pierwszy w historii niemieckiej piłkarskiej Bundesligi wystąpiło 11 obcokrajowców.
- 2002 – José Manuel Durão Barroso został premierem Portugalii.
- 2003 – II wojna w Zatoce Perskiej: zakończyła się bitwa pod Basrą.
- 2004:
- 2005:
- 2006:
- 2007:
- Prezydent Rwandy Paul Kagame zadecydował o uwolnieniu po dwóch (zamiast przewidzianych piętnastu) latach więzienia Pasteura Bizimungu, prezydenta kraju w okresie po ludobójstwie dokonanym na przedstawicielach grupy etnicznej Tutsi w 1994 roku.
- U wybrzeży wyspy Santorini zatonął grecki wycieczkowiec MS Sea Diamond. Wcześniej ewakuowano z niego 1600 osób.
- 2008 – Urzędujący prezydent Czarnogóry Filip Vujanović został wybrany na drugą kadencję.
- 2009:
- 2010:
Urodzili się
- 1420 – Jerzy z Podiebradów, król Czech (zm. 1471)
- 1483 – Rafael Santi, włoski malarz i architekt (zm. 1520)
- 1627 – Śiwadźi, cesarz Imperium Marathów w Indiach (zm. 1680)
- 1632 – Maria Leopoldyna Austriaczka, cesarzowa rzymsko-niemiecka, królowa Czech i Węgier (zm. 1649)
- 1723 – Celestyn Czaplic, polski poeta (zm. 1804)
- 1765 – Karol Feliks, król Sardynii (zm. 1831)
- 1786 – Franciszek de Paula Pisztek, czeski duchowny katolicki, biskup tarnowski, arcybiskup lwowski (zm. 1846)
- 1803 – Carl August Buz, niemiecki inżynier, konstruktor i przemysłowiec, związany z Augsburgiem (zm. 1870)
- 1810 – Dionizy Czachowski, polski pułkownik, uczestnik powstania styczniowego (zm. 1863)
- 1812 – Aleksander Hercen, rosyjski pisarz (zm. 1870)
- 1814 – Eustachy Tyszkiewicz, polski archeolog, historyk, kolekcjoner (zm. 1873)
- 1820 – Nadar, francuski rysownik, fotograf, dziennikarz, karykaturzysta, pasjonat baloniarstwa (zm. 1910)
- 1826 – Gustave Moreau, francuski malarz, grafik (zm. 1898)
- 1841 – Sygurd Wiśniowski, polski pisarz, reportażysta, tłumacz, podróżnik (zm. 1892)
- 1849 – John William Waterhouse, brytyjski malarz (zm. 1917)
- 1863 – Jozef Hanula, słowacki malarz (zm. 1944)
- 1884 – Walter Huston, amerykański aktor (zm. 1950)
- 1888 – Mieczysław Smolarski, polski pisarz, historyk sztuki (zm. 1967)
- 1890 – Anton Fokker, holenderski konstruktor samolotów (zm. 1939)
- 1892:
- 1898 – Jeanne Hébuterne, francuska artystka, partnerka Amadeusza Modiglianiego (zm. 1920)
- 1901:
- 1904 – Kurt Georg Kiesinger, niemiecki polityk, kanclerz Niemiec (zm. 1988)
- 1906 – Steve Anderson, amerykański lekkoatleta (zm. 1988)
- 1908 – Wojciech Skuza, polski pisarz, publicysta (zm. 1942)
- 1909 – Krystyn Gondek, błogosławiony polski, męczennik II wojny światowej (zm. 1942)
- 1911 – Feodor Lynen, niemiecki biochemik, laureat Nagrody Nobla (zm. 1979)
- 1912:
- 1913 – Gerald Kron, amerykański astronom (zm. 2012)
- 1915 – Tadeusz Kantor, polski reżyser teatralny, malarz, scenograf (zm. 1990)
- 1916 – Zhuo Lin, chińska pierwsza dama, żona Deng Xiaopinga (zm. 2009)
- 1917:
- 1920:
- 1921 – Jackie Rea, irlandzki snookerzysta
- 1922 – Jan Kryst, polski żołnierz AK (zm. 1943)
- 1925 – Franciszek Duszeńko, polski rzeźbiarz (zm. 2008)
- 1926:
- Sergio Franchi, włoski piosenkarz, aktor (zm. 1990)
- Gil Kane, amerykański grafik, rysownik komiksów (zm. 2000)
- 1927:
- Barbara Gawdzik-Brzozowska, polska malarka, grafik, ilustratorka (zm. 2010)
- Bogna Sokorska, polska śpiewaczka operowa (sopran koloraturowy) (zm. 2002)
- 1928 – James Watson, amerykański biochemik, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie fizjologii lub medycyny za rok 1962 (razem z Francisem Harrym Comptonem Crickiem i Mauricem Hugh Frederickiem Wilkinsem)
- 1929:
- 1931 – Piotr Stefański, polski dziennikarz, socjolog
- 1933:
- 1934:
- 1935 – Alicja Karłowska-Kamzowa, polska historyk sztuki (zm. 1999)
- 1936 – Konrad Hejmo, polski duchowny katolicki, dominikanin
- 1939:
- 1940 – Pedro Armendáriz Jr., meksykański aktor (zm. 2011)
- 1941:
- 1942:
- 1944 – Florin Gheorghiu, rumuński szachista
- 1946 – Walancina Koutun, białoruska pisarka, poetka, tłumaczka, dziennikarka (zm. 2011)
- 1948 – Wojciech Bruślik, polski muzyk rockowy, jazzowy i bluesowy
- 1952 – Udo Dirkschneider, niemiecki wokalista heavymetalowy
- 1953 – Christopher Franke, niemiecki muzyk zespołu Tangerine Dream
- 1955 – Henryk, wielki książę Luksemburga
- 1957 – Paolo Nespoli, włoski astronauta
- 1959 – Pietro Vierchowod, włoski piłkarz
- 1960:
- 1962:
- 1963 – Rafael Vicente Correa Delgado, ekwadorski polityk, prezydent Ekwadoru
- 1964 – René Eijkelkamp, holenderski piłkarz
- 1965:
- 1967:
- 1968:
- 1969 – Paul Rudd, amerykański aktor
- 1970 – Olaf Kölzig, niemiecki bramkarz hokejowy
- 1971 – Jolanta Jackowska-Czop, polska aktorka
- 1972:
- 1973:
- 1974:
- 1975:
- Zach Braff , amerykański aktor
- Twurca, polski gitarzysta, kompozytor, realizator dźwięku, producent muzyczny
- 1976:
- 1977 – Gianna Jessen, amerykańska działaczka antyaborcyjna
- 1978:
- 1980:
- 1981:
- 1982 – Bret Harrison, amerykański aktor
- 1984 – Siboniso Gaxa, południowoafrykański piłkarz
- 1985 – Abdul Fatawu Dauda, piłkarz ghański, bramkarz
- 1986 – Małgorzata Markiewicz, polska piosenkarka
- 1991 – Alexandra Popp, niemiecka piłkarka
Zmarli
- 885 – Metody, święty, grecki misjonarz (ur. ok. 825)
- 1199 – Ryszard I Lwie Serce, król Anglii (ur. 1157)
- 1478 – Katarzyna z Pallanza, włoska zakonnica, błogosławiona katolicka (ur. 1427)
- 1520 – Rafael Santi, włoski malarz, architekt (ur. 1483)
- 1528 – Albrecht Dürer, niemiecki malarz (ur. 1471)
- 1539 – Barbara Żagańska, księżniczka żagańska, córka Jana II Szalonego
- 1590 – Francis Walsingham, jeden z najważniejszych doradców Elżbiety I (ur. 1532)
- 1829 – Niels Henrik Abel, norweski matematyk (ur. 1802)
- 1846 – Aleksander Kokular, polski malarz, pedagog (ur. 1793)
- 1857 – Paweł Lê Bảo Tịnh, wietnamski ksiądz, męczennik, święty katolicki (ur. ok. 1793)
- 1896 – Zefiryn Agostini, włoski duchowny, założyciel Urszulanek Córek Maryi Niepokalanej, błogosławiony katolicki (ur. 1813)
- 1912 – Giovanni Pascoli, włoski poeta (ur. 1855)
- 1914 – Józef Chełmoński, polski malarz (ur. 1849)
- 1929 – Feliks Jasieński, polski krytyk sztuki (ur. 1861)
- 1944 – Cvitan Galić, chorwacki pilot myśliwski (ur. 1909)
- 1961:
- 1971 – Igor Strawinski, rosyjski kompozytor, pianista, dyrygent (ur. 1882)
- 1985 – Stanisław Zaczyk, polski aktor (ur. 1923)
- 1988 – Zbigniew Stolarek, polski reportażysta, poeta, tłumacz (ur. 1920)
- 1990 – Ronald Evans, amerykański astronauta (ur. 1933)
- 1992 – Isaac Asimov, amerykański pisarz science fiction (ur. 1920)
- 1994:
- 1996 – Greer Garson, brytyjska aktorka (ur. 1904)
- 1997 – Ryszard Koniczek, polski historyk i teoretyk filmu (ur. 1931)
- 2000 – Jan Łopuszniak, polski aktor (ur. 1910)
- 2003 – Gerald Emmett Carter, kanadyjski duchowny katolicki, kardynał (ur. 1912)
- 2004:
- 2005 – Rainier III Grimaldi, książę Monako (ur. 1923)
- 2006:
- 2008 – Danuta Szymańska, polska patomorfolog, autorka prac naukowych (ur. 1923)
- 2009 – Andrzej Stelmachowski, polski polityk, marszałek Senatu, minister edukacji narodowej (ur. 1925)
- 2010:
- 2012: