Führer

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii

Führer (niem. wódz) – tytuł, który nadał sobie Adolf Hitler, przywódca nazistowskich Niemiec po przejęciu władzy w kraju. Symbolizował on całkowitą władzę nad państwem i jego obywatelami (pełny tytuł to Führer und Reichskanzler – "wódz i kanclerz Rzeszy"). Tytuł Führera był wcześniej używany wewnątrz NSDAP na określenie zwierzchniej władzy jej przywódcy. Po upadku III Rzeszy tytuł "Führera" przestał być używany. Hitler jako Führer posiadał całkowite zwierzchnictwo nad siłami zbrojnymi III Rzeszy, równocześnie stał na czele partii NSDAP i był premierem rządu w Reichstagu.

Tytuły honorowe Adolfa Hitlera jako Führera III Rzeszy

• Najwyższy Sędzia Narodu Niemieckiego (Oberster Richter des Deutschen Volkes) - tytuł otrzymany po puczu monachijskim, 30 czerwca 1934.
• Pierwszy Żołnierz Rzeszy Niemieckiej (Erster Soldat des Deutschen Reiches) - tytuł ten Hitler otrzymał po rozpoczęciu II wojny światowej, 1 września 1939.
• Pierwszy Robotnik Nowych Niemiec (Erster Arbeiter des neuen Deutschland).
• Największy Dowódca Wojskowy Wszech Czasów (Größter Feldherr aller Zeiten) - tytuł ten przyznał Hitlerowi feldmarszałek Wilhelm Keitel po zwycięskiej kampanii zachodniej we Francji i krajach Beneluksu.

Tytuły analogiczne do Führera

• Antanas Smetona - Tautos Vadas ("Przywódca Narodu").
• Ante Pavelić - Poglavnik.
• Anton Mussert - Leider van het Nederlandsche Volk ("Przywódca Narodu Holenderskiego").
• Benito Mussolini - Duce (wym. Ducze - "Wódz").
• Birger Furugård - Riksledaren ("Przywódca Narodowy").
• Czang Kaj-szek - 領袖 Lingxiu ("Przywódca").
• Ferenc Szálasi - Nemzetvezető (Przywódca Narodu).
• Fidel Castro - Máximo Líder (Największy Przywódca). W oficjalnych dokumentach również jako Commandante en Jefe (Naczelny dowódca sił zbrojnych).
• Francisco Franco - Caudillo.
• Frits Clausen - Fører.
• Ioannis Metaxas - Αρχηγός ("Archigós" - Przywódca).
• Ion Antonescu - Conducător. Nicolae Ceauşescu, lider rumuńskiej partii komunistycznej, również używał tego tytułu.
• Jef van de Wiele - Landsleider van het Vlaamsche Volk ("Przywódca Narodu Flamandzkiego").
• Jozef Tiso - Vodca.
• Józef Stalin - вождь (Vožd - Przywódca, Lider).
• Kim Ir Sen - 위대한 수령 ("Wielki Przywódca").
• Kim Dzong Il - 친애하는 지도자 ("Ukochany Przywódca").
• Léon Degrelle - Chef-du-People-Wallon ("Przywódca Narodu Walońskiego").
• Muammar Kaddafi - "Przywódca Braci i Rewolucji".
• Nursułtan Nazarbajew - Ұлт Лидері ("Przywódca Narodu").
• Omar Torrijos - Líder Máximo de la Revolución Panameña ("Najwyższy Przywódca Rewolucji Panamskiej").
• Oswald Mosley - The Leader.
• Rafael Trujillo - El Jefe ("Szef").
• Saparmyrat Nyýazow - Türkmenbaşy ("Przywódca Wszystkich Turkmenów")
• Staf de Clercq - den Leider.
• Subhas Chandra Bose - Netaji ("Szanowany Przywódca").
• Tomáš Krejčí - Vůdce.
• Vidkun Quisling - Fører.

Zobacz też

• Duce
• Totalitaryzm
• Reichsführer-SS
• Reichsjugendführer
• Zastępca Führera
• Stabchef-SA
• Führerhauptquartier
• Zasada wodzostwa

• Mundury Führera III Rzeszy
• Stanowisko Führera na Fcit.usf.edu.com
• Dexonline.ro
• [3]