Porwanie Europy, Rubens
Po powrocie do ojczyzny objął w 1608 r. w Antwerpii funkcję malarza nadwornego arcyksięcia Alberta i infantki Izabeli. Rubens stopniowo zyskiwał sławę międzynarodową – odbył podróże dyplomatyczne na dwory Holandii, Anglii i Hiszpanii, a jego klientami zostali: Maria Medycejska, Ludwik XIII, Karol I Stuart. Przebywając na dworze francuskim wykonał dla króla Ludwika XIII 12 arrasów oraz 25 olbrzymich malowideł do zamku matki króla Marii Medycejskiej. W Anglii otrzymał tytuł szlachecki. Jednocześnie pracował nad wielkimi płótnami dla kościołów Antwerpii, Alost, Malines i Madrytu.
W latach (1620—1630) odbył Rubens kilka podróży w celach dyplomatycznych i artystycznych do Paryża (1622, 1623, 1625), Madrytu (1628, 1629) i Londynu (1629, 1630). Najwspanialszym dziełem tego okresu jest cykl dużych obrazów, przedstawiających dzieje Marii Medycejskiej, przeznaczony do pałacu Luksemburskiego (1622—1625, obecnie w Luwrze), przy którego wykonaniu pomagali mu uczniowie. W czasie swych wizyt w Hiszpanii oglądał bogate kolekcje malarstwa zgromadzone w Alkazarze w Madrycie, w Escorialu i innych siedzibach królewskich, oprowadzany przez Diego Velázqueza. Wykonał wówczas wiele kopii znanych dzieł ze zbiorów hiszpańskich, głównie obrazów Tycjana. W Anglii w sali reprezentacyjnej w pałacu Whitehall ozdobił sklepienie 9 scenami z dziejami Jakuba I, które jednak mgła londyńska zniszczyła nie do poznania. Dzieła religijne tego okresu („Pokłon trzech króli” Antwerpia, „Wychowanie NMP.” (tamże)) malowane są z wielkim temperamentem. Najważniejsze wśród portretów: Izabela Brant (Petersburg i Florencja) i portret obu synów Rubensa. Druga żona Rubensa (od roku 1630), młoda Helena Fourment (portrety w Monachium, Petersburgu, Wiedniu i in.), była natchnieniem starzejącego się artysty w oddaniu piękna kobiecego w scenach religijnych, mitologicznych i miłosnych. Dzieła jego nabierają miękkości i blasku; koloryt staje się harmonijny i łagodnie stonowany na ciepłym, brązowawym tonie zasadniczym. Najważniejsze z tego okresu: ołtarz św. Ildefonsa (1630—1632, obecnie w Wiedniu), „Madonna wśród świętych” w kaplicy grobowej Rubensa w Kościele Świętego Jakuba w Antwerpii, „Święto Wenery” (Wiedeń), „Ogrody miłości” (Paryż, Madryt), „Taniec wieśniaków” (Luwr). Pod koniec swego życia zaczął się Rubens głęboko interesować krajobrazem, tworząc jedne z najpiękniejszych dzieł sztuki flamandzkiej: „Zachód słońca” (Londyn), krajobrazy z tęczą (Monachium, Petersburg), „Powrót z pracy” (Florencja) i in. Sztuka Rubensa jest w malarstwie XVII w. szczytem stylu barokowego. Bujność kształtów, ruch ciał, przepych barw, w połączeniu z dramatyczną siłą i patosem jego dzieł odpowiadały więcej ideałowi piękna XVII w., niż bardziej uduchowiona, w swym skupieniu unikająca reprezentacyjnego efektu, sztuka Rembrandta. W ostatnich latach swego życia zaczął malować nastrojowe pejzaże oraz sceny rodzajowe z życia ludu, głównie kiermasze i zabawy. Sir Peter Paul Rubens zmarł 29 maja 1640 w Antwerpii. Przyczyną jego śmierci było zakażenie prawej ręki.
Ciekawostki
Zobacz też
Bibliografia
- Roger Avermaete, Rubens i jego czasy, Warszawa: PIW, 1973.
- Augustin de Butler, Rubens, Siechnice: Eaglemoss Polska, 1999 (Wielcy Malarze ; nr 63).
- Anna Dobrzycka, Rubens, Warszawa: Arkady, 1960.
- Robert Genaille, Maciej Monkiewicz, Antoni Ziemba: Encyklopedia malarstwa flamandzkiego i holenderskiego, Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe; Wydaw. Naukowe PWN, 2001, ISBN 83-221-0686-6
- Goetz Eckardt, Peter Paul Rubens, Warszawa: Arkady, 1985 (W Kręgu Sztuki), ISBN 83-213-3221-8
- Malarstwo flamandzkie doby Rubensa, van Dycka i Jordaensa 1608-1678, red. Antoni Ziemba, Warszawa: Muzeum Narodowe, 2007, ISBN 978-83-7100-801-6
- Peter Paul Rubens 1577-1640, Poznań: Oxford Educational, (Wielka Kolekcja Sławnych Malarzy ; 6), ISBN 978-83-7425-492-2
- Wiera Razdolska, Rubens, Warszawa: Arkady; Leningrad: Aurora, 1986 (Wielcy Malarze Świata), ISBN 83-213-3361-3
- Rubens, Niderlandy i Polska. Materiały sesji naukowej, Łódź 25-26 lutego 1977, red. Jacek Antoni Ojrzyński, Łódź: Muzeum Sztuki, 1978.
- Christine Stukenbrock, Barbara Toepper, Arcydzieła malarstwa europejskiego, Koenigswinter: h. f. ullmann, 2007, ISBN 978-3-8331-2131-9
- Daniela Taraba, Rubens, Warszawa: HPS, 2006 (Klasycy Sztuki ; 23), ISBN 978-83-60529-22-5
- Władysław Tomkiewicz, Twórczość Rubensa [w:] Tegoż, Piękno wielorakie, Warszawa: Wiedza Powszechna, 1971.
- Anna Treiderowa, Dzieła Rubensa w grafice niderlandzkiej XVII wieku, Łódź: Muzeum Sztuki, 1976.
- Maria Warszawskaja, Ksenia Jegorowa, Peter Paul Rubens. Animacja życia, Warszawa: Firma Księgarska Jacek i Krzysztof Olesiejuk, 2006 (Kolekcja Wielkich Mistrzów), ISBN 83-7423-385-0
- Zygmunt Waźbiński, Peter Paul Rubens, Warszawa: Krajowa Agencja Wydawnicza, 1975.
- Web Gallery of Art: Rubens
- Prace Rubensa na wystawie w warszawskim i gdańskim Muzeum Narodowym
- Twórczość Rubensa
Młodość
Peter Paul Rubens urodził się jako szóste z siedmiorga dzieci prawnika Jana Rubensa. Ojciec zmarł, gdy Paul miał 10 lat. Rodzina Rubensów przeniosła się do Antwerpii. W wieku 13 lat został paziem hrabiny Lalaing.
Po kilkadziesiąt jego obrazów posiadają:
- Henryk IV w bitwie pod Ivry
- Triumf Henryka IV - 1630, olej na płótnie 380 x 692 cm, Galeria Uffizi
Alegorie i inne dzieła
- Bitwa pod Anghiari - 1600 - 1608, Luwr Paryż
- Caritas Romana - ok. 1612, Ermitaż, Petersburg
- Czterej filozofowie - 1611 - 1612 Galleria Palatina Florencja
- Prometeusz skuty łancuchami - 1612 wraz z Fransem Snydersem, Philadelphia Museum of Art Philadelphia, USA
- Cztery kontynenty - 1612 - 1613, Muzeum Historii Sztuki w Wiedniu, Wiedeń
- Polowanie na dzika - 1615 - 1620, Gemaeldegalerie Drezno
- Polowanie na hipopotama - 1615 - 1616, Stara Pinakoteka, Monachium
- Zjednoczenie Wody i Ziemi - ok. 1618, Ermitaż Petersburg
- Pokój i wojna (Minerwa chroni Pokój przed Marsem) 1629 - 1630, National Gallery w Londynie
- Ogród miłości - ok. 1633, Prado, Madryt
- Kiermasz - 1630 - 1635, Luwr, Paryż
- Okropności wojny - 1637 Galleria Palatina, Florencja
- Skutki wojny - 1638, olej na płótnie 206 x 345 cm, Galleria Palatina Florencja
Grafiki i szkice pomocnicze
Obrazy zaginione
- Zdjęcie z krzyża – Kalisz, Katedra Świętego Mikołaja Biskupa
Muzea z dziełami Rubensa
Największa na świecie kolekcja dzieł Rubensa znajduje się w Starej Pinakotece w Monachium.
- Parki przędzące nić losu Marii
- Narodziny Marii
- Edukacja Marii
- Henryk IV otrzymuje portret Marii
- Zaślubiny per procura, 3 XI 1600
- Przybycie do Marsylii
- Przybycie do Lyonu
- Narodziny następcy tronu (przyszłego Ludwika XIII), 27 IX 1601
- Ustanowienie regencji Marii, 20 III 1610
- Koronacja Marii, 13 V 1610
- Apoteoza Henryka IV i ogłoszenie regencji Marii
- Dobrodziejstwo rządów (Bogowie doradzający Marii)
- Triumf z okazji zajęcia Juelich, 1 IX 1610
- Wymiana księżniczek (małżeństwa następców tronu Francji i Hiszpanii, 9 XI 1615)
- Szczęśliwe czasy regencji Marii Medycejskiej
- Pełnoletność Ludwika XIII (Przekazanie regencji, 20 X 1614)
- Ucieczka Marii z Blois, 22 II 1619
- Układ w Angouleme, 30 IV 1619
- Pokój w Angers, 10 VIII 1620
- Ostateczne pojednanie Ludwika XIII i Marii, 15 XII 1621
- Triumf prawdy
- Maria Medycejska jako Bellona (depozyt w Pałacu wersalskim)
- Portret Joanny Austriackiej, matki Marii (depozyt w Pałacu wersalskim)
- Portret wielkiego ks. Toskanii Franciszka I Medyceusza (depozyt w Pałacu wersalskim)
Dwa obrazy z cyklu życia króla Francji Henryka IV (cykl nieukończony)
Lata nauki i podróże
Gruntownie wykształcony w Antwerpii w pracowniach: Adama van Noorta, Tobiasa Verhaechta malarza krajobrazów i Otto van Veena w latach 1596—1600. W 1598 r. uzyskał tytuł mistrzowski antwerpskiej gildii św. Łukasza i wyruszył do Italii, gdzie w 1600 rozpoczął służbę na dworze książąt Gonzagów w Mantui. W latach 1601—1602 przebywał w Rzymie, od 1603 z polecenia księcia Mantui w Hiszpanii, później w latach 1604—1605 w służbie księcia V. Gonzagi w Mantui i Wenecji. Od roku 1606 mieszkał w Genui, później w Rzymie do 1608.
Rubens malował także portrety kobiece, męskie wizerunki reprezentacyjne, ponadto sceny z polowań oraz nastrojowe krajobrazy o bogatym kolorycie. Wykonywał też kartony do tkanin, liczne rysunki przeznaczone do rytowania, szkice dla architektów i dekoracje miejskie.
Wybrane dzieła
Tryptyki
Obrazy religijne
- Adam i Ewa – 1599 – 1600, Rubenshuis Antwerpia
- Obrzezanie – 1605 Akademia Sztuk Pięknych w Wiedniu, Wiedeń
- Obrzezanie – 1605, kościół del Gesu, Genua
- Święci Grzegorz,Maurus, Papinianus i Domitilla – 1606, olej na płótnie 200 × 128 cm, Gemäldegalerie, Berlin
- Św. Jerzy walczący ze smokiem – ok. 1606 – Prado, Madryt
- Ukrzyżowanie 1606 – 1610, Prado, Madryt
- Madonna della Vallicella czczona przez świętych Grzegorza, Domityllę, Maura, Papina, Nerusza, Achillea 1607, Musee des Beaux-Arts, Grenpbl
- Zuzanna i starcy – 1607 – 1608, Galeria Borghese Rzym
- Madonna della Vallicella wielbiona przez aniołów – 1608, Santa Maria in Vallicella, Rzym.
- Męczeństwo św. Sebastiana – ok. 1608 Galleria Corsini, Rzym
- Pokłon pasterzy – 1608, Ermitaż, Petersburg
- Pokłon Trzech Króli – ok. 1609 – Prado, Madryt
- Samson i Dalila – ok. 1609 National Gallery w Londynie
- Zuzanna i starcy - 1609 – 1610 Real Academia de Bellas Artes Madryt
- Zwiastowanie (1609-10) Muzeum Historii Sztuki w Wiedniu Wiedeń
- Zuzanna i starcy - 1609 – 1610 Real Academia de Bellas Artes Madryt
- Koronacja Najświętszej Marii Panny – (1609-11) Ermitaż, Petersburg
- Zuzanna i starcy – ok. 1611, Ermitaż Petersburg
- Zdjęcie z krzyża – ok. 1611 – 1614, olej na panelu 420,5 × 320 i 420,5 × 150 (x 2) cm, Katedra Najświętszej Marii Panny w Antwerpii
- Złożenie do grobu 1611 – 1612, National Gallery of Canada, Ottawa
- Św. Jakub Apostoł – 1612-1613, Prado, Madryt
- Chrystus w koronie cierniowej ( Ecce Homo) - 1612, olej deska, 125,7 x 96,5, Ermitaż Petersburg
- Niewierny Tomasz – 1613 – 1615, Koninklijk Museum voor Schone Kunsten, Antwerpia
- Św. Sebastian – ok. 1614 – Gemäldegalerie, Berlin
- Opłakiwanie Chrystusa – 1614 Muzeum Historii Sztuki w Wiedniu, Wiedeń
- Wniebowzięcie Matki Boskiej – 1611-1614 Muzeum Historii Sztuki w Wiedniu, Wiedeń
- „Duży” Sąd Ostateczny 1614-1616, Stara Pinakoteka, Monachium
- Daniel w jaskini lwów – ok. 1615 National Gallery of Art, Waszyngton
- Judyta z głową Holofernesa – ok. 1616 Herzog Anton Ulrich-Museum, Brunszwik
- Stygmatyzacja św. Franciszka – (ok. 1616 Wallraf-Richartz-Museum, Kolonia>
- Zdjęcie z krzyża - 1615 - 1617, katedra św. Mikołaja Biskupa w Kaliszu
- Ukrzyżowanie ok. 1618, Koninklijk Museum voor Schone Kunsten, Antwerpia
- Powrót syna marnotrawnego – 1618, Koninklijk Museum Voor Schone Kunsten, Antwerpia
- Zdjęcie z krzyża – 1618 Ermitaż Petersburg
- Zdjęcie z krzyża – Musee des Beaux-Arts, Lille
- Cud św. Ignacego Loyoli – 1618 – 1619, Dulwich Picture Gallery, Londyn
- Cud św. Ignacego Loyoli – 1619, kościół del Gesu
- Upadek zbuntowanych aniołów – ok. 1619 Stara Pinakoteka, Monachium
- Madonna w girlandzie – 1618 – 1620 Stara Pinakoteka,Monachium
- Przebicie włócznią – 1620 Koninklijk Museum voor Schone Kunsten, Antwerpia
- „Mały” Sąd Ostateczny – ok. 1620, Stara Pinakoteka, Monachium
- Salomon i królowa Saby – 1620, Courtauld Institute of Art, Londyn
- Pokłon Trzech Króli – 1624, Koninklijk Museum voor Schone Kunsten, Antwerpia
- Pokłon Trzech Króli – 1626 – 1629, Luwr Paryż
- Triumf Kościoła nad Złością, Niezgodą i Nienawiścią – ok. 1628 Prado, Madryt
- Św. Rodzina ze św. Anną – ok. 1630, Prado, Madryt
- Koronacja św. Katarzyny – 1631 Toledo (Ohio), Museum of Art
- Ostatnia Wieczerza – 1631 – 1632 Ermitaż Petersburg
- Ostatnia Wieczerza – 1631 – 1632 Pinakoteka Brera Mediolan
- Uczta Heroda – 1633 National Gallery of Scotland, Edynburg
- Batszeba u źródła – ok. 1635, Galeria Obrazów Starych Mistrzów w Dreźnie Drezno
- Męczeństwo św. Liwina – ok. 1635 Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpia
- Droga na Kalwarię – 1636 – 1637, Królewskie Muzea Sztuk Pięknych, Bruksela
- Rzeź niewiniątek – ok. 1637, Stara Pinakoteka, Monachium
- Męczeństwo św. Tomasza – 1639, Galeria Narodowa w Pradze, Praga
- Św. Cecylia – 1639 – 1640 Gemäldegalerie, Berlin
- Adam i Ewa – Prado, Madryt
- Lot z córkami – Staatliches Museum, Schwerin
Sceny mitologiczne
- Bitwa Amazonek - 1597 - 1599, kolekcja Avv. EmileVerrijken, Antwerpia
- Leda z łabędziem - 1598 - 1600 Galeria Obrazów Starych Mistrzów w Dreźnie Drezno
- Sąd Parysa (1601-02) - Muzeum Historii Sztuki w Wiedniu, Wiedeń
- Upadek Faetona - 1604 - 1605 National Gallery of Art, Waszyngton
- Zatonięcie Eneasza - 1604 - 1605, Gemäldegalerie, Berlin
- Wenus i Adonis - 1609, Museum Kunst Palast, Düsseldorf
- Junona i Argus - 1609 - 1611, Wallraf-Richartz-Museum Kolonia
- Pijany Herkules - ok. 1611 Galeria Obrazów Starych Mistrzów w Dreźnie Drezno
- Ganimedes i orzeł ok. 1611 - 1612, olej na płótnie 203 x 203 cm, Palais Schwarzenberg Wiedeń
- Bachanalia - 1612 - 1614, Palazzo Durazzo Pallavicini, Genua
- Perseusz i Andromeda – wczesne lata 20, Ermitaż Petersburg
- Kupidyn z łukiem - 1614 Stara Pinakoteka, Monachium
- Wenus i Adonis - 1614, Ermitaż, Petersburg
- Zmarznięta Wenus (Venus Frigida) - 1614, Koninklijk Museum voor Schone Kunsten, Antwerpia
- Bachanalia - 1615 Ermitaż Petersburg
- Posąg Ceres - ok. 1615, Ermitaż, Petersburg
- Toaleta Wenus - ok. 1615, Museo Thyssen-Bornemisza Madryt
- Diana i jej nimfy podglądane przez satyry - 1616, Pałac Hampton Court Londyn
- Bitwa Amazonek - 1616 - 1618, Stara Pinakoteka, Monachium
- Pijany Sylen - 1616 - 1617, Stara Pinakoteka, Monachium
- Porwanie córek Leukippa (ok. 1618) – Stara Pinakoteka, Monachium
- Pitagoras zachwalający Wegetarianizm - 1618-1620, olej na płótnie, 262 x 378.9 cm Pałac Hampton Court Londyn
- Pijany Sylen - ok. 1620, National Gallery w Londynie
- Perseusz i Andromeda - 1620, Galeria Obrazów Starych Mistrzów w Dreźnie Drezno
- Diana i Kalisto 1628 - 1629, kolekcja prywatna, kopia orazu Tycjana
- Porwanie Europy - ok. 1630, Prado, Madryt
- Merkury i Argus - 1635 - 1638, Gemäldegalerie Berlin
- Porwanie Sabinek - 1635 - 1637, National Gallery w Londynie
- Nimfy Diany zaskoczone przez satyrów - 1635 - 1640, olej na płótnie, Prado Madryt.
- Sąd Parysa - 1635 - 1638, National Gallery w Londynie
- Święto Wenus - (1636) – Muzeum Historii Sztuki w Wiedniu, Wiedeń
- Stworzenie Drogi Mlecznej - 1636-1638 Prado, Madryt
- Trzy Gracje - 1637 - 1638 – Prado, Madryt
- Saturn pożerający swego syna - 1636 - 1639, Prado, Madryt
- Andromeda - ok. 1638, Gemäldegalerie Berlin
- Sąd Parysa - ok. 1639, Prado, Madryt
- Bachus - ok. 1640 Ermitaż, Petersburg
- Perseusz i Andromeda - ok. 1640 - Prado, Madryt
- Orfeusz i Eurydyka – Prado, Madryt
- Dydona i Eneasz – Städelsches Kunstinstitut Frankfurt
- Wenus i Adonis - Metropolitan Museum of Art Nowy Jork
- Jupiter i Danae - panel, 27,8 x 21 cm, kolekcja prywatna
Autoportrety
- Autoportret z przyjaciółmi z Mantui - 1602, Wallraf-Richartz-Museum, Kolonia
- Autoportret z Isabelą Brant - 1609 - 1610, Stara Pinakoteka, Monachium
- Autoportret - 1628 - 1630, Rubens House, Antwerpia
- Autoportret - 1639, Muzeum Historii Sztuki w Wiedniu, Wiedeń
- Autoportret w kapeluszu – Galeria Uffizi, Florencja
- Autoportret z żoną Helene Fourment i synem Peterem Paulem - ok. 1639 olej na płótnie 203,8 x 158,1 cm, Metropolitan Museum of Art
Portrety
- Portret księcia Lermy - ok. 1603, Prado, Madryt
- Portret Niccolo pallavicino - 1604, kolekcja prywatna
- Książę Ferdynand Gonzaga - 1604 - 1605, Marmiano di Traversetolo Parma
- Książę Vincenzo Gonzaga - 1604 - 1605, Muzeum Historii Sztuki w Wiedniu, Wiedeń
- Portret Izabeli d'Este - k. 1605, Muzeum Historii Sztuki w Wiedniu Wiedeń
- Portret markizy Brygidy Spinola - 1606, National Gallery of Art, Waszyngton
- Maria Serra Pallavicino - 1606, The National trust, Kingston Lacy
- Dama z karłem - 1606, The National trust, Kingston Lacy
- Portret konny Giovanniego Carla Dorii - 1606 - 1607, Galleria Nazionale Palazzo Spinola Genua
- Dziewczyna z wachlarzem - 1612 - 1614, Muzeum Historii Sztuki w Wiedniu, Wiedeń
- Portret arcyksięcia Albrechta Austriackiego - 1615, Prado, Madryt
- Portret Marii Medycejskiej, królowej Francji - ok. 1622, Prado, Madryt
- Suzanne Fourment w stroju pasterki - 1622, kolekcja prywatna</ref>
- Słomkowy kapelusz - 1622 - 1625, National Gallery w Londynie
- Portret Ludwika Nonniusa - ok. 1627' National Gallery w Londynie
- thomas Howard, drugi książę Arundel - 1629 - 1630, Isabella Stewart Gardner Museum, Boston
- Helena Fourment w stroju ślubnym - ok. 1630 –Stara Pinakoteka, Monachium
- Nagi młodzieniec - 1630, British Museum, Londyn
- Debora kip, z dziećmi - 1630, National Gallery of Art Waszyngton</ref>
- Portret Heleny Fourment z książką w ręce - 1630 - 1632, Courtauld Institute of Art, Londyn
- Portret kardynała infanta - ok. 1634, Prado, Madryt
- Helena Fourment z synem Fransem - ok. 1635 – Stara Pinakoteka, Monachium
- Portret Heleny Fourment w futrze - 1636 - 1638, Muzeum Historii Sztuki w Wiedniu, Wiedeń
- Helena Fourment z dziećmi - 1636 - 1637 – Luwr, Paryż
- Portret Heleny Fourment z powozem w tle - ok. 1639, Luwr, Paryż
- Helena Fourment - Mauritshuis Haga
- Hagar na pustyni - olej na drewnie, 71, 5 x 72,6. Londyn, Dulwich College
Pejzaże
- Krajobraz z Laeken - 1618 - 1619, zbiory królewskie Londyn
- Wożenie kamieni - 1620, olej przeniesiony z drewna na płótno, 87 x 126,5, Ermitaż, Petersburg
- Krajobraz burzowy - ok. 1625, Muzeum Historii Sztuki w Wiedniu, Wiedeń
- Krajobraz wieczorny z wozem - 1620 - 1625, Boymans-van Beuningen Museum, Rotterdam
- Krajobraz ze sceną polowania na dzika kaledońskiego - (przed 1630 Prado, Madryt
- Krajobraz ze św. Jerzym i smokiem - ok. 1630, Royal Collection, Windsor
- Krajobraz z krowami i dzikim ptactwem - ok. 1630, Gemäldegalerie Berlin
- Krajobraz z tęczą - 1632 - 1635, Ermitaż, Petersburg
- Krajobraz z zachodem słońca - 1635 - 1640, National Gallery w Londynie
- Krajobraz z zamkiem Steen- ok. 1635, Muzeum Historii Sztuki w Wiedniu, Wiedeń
- Krajobraz ze śluzą - 1635 - 1640, Ermitaż, Petersburg
- Krajobraz z krowami - ok. 1636, Stara Pinakoteka, Monachium
- Pejzaż z tęczą - ok. 1640, Stara Pinakoteka, Monachium
- Pejzaż jesienny z widokiem na Het Steen w świetle poranka - 1636, olej na drewnie 131 x 229 cm, National Gallery w Londynie
- Powrót z pola - 1636 - 1637, Galleria Palatina, Florencja
- Krajobraz z tęczą - 1638, Wallace Collection, Londyn
(Galeria Medycejska (Médicis) w Luwrze)
Po powrocie do Antwerpii został Rubens w roku 1609 malarzem nadwornym pary namiestnikowskiej Niderlandów, Albrechta i Izabeli. Styl jego staje się swobodniejszy, działanie mas bardziej zwarte, tonacja ciał jaśniejsza, budowa i oświetlenie scen mocno dramatyczne. Z okresu tego pochodzą: trójdzielne „Wzniesienie krzyża” w katedrze antwerpskiej (1610), tamże: „Zdjęcie z krzyża” z „Ofiarowaniem w świątyni” i „Nawiedzeniem” (1611, 1614). Echa sztuki włoskiej widoczne w scenach mitologicznych, jak „Prometeusz” (Oldenburg), „Wenus, Amor, Ceres i Bachus” (Kassel), „Ziębnąca Wenus” (1614, Antwerpia) i in. Z roku 1609 pochodzi piękny autoportret artysty z żoną, Izabelą Brant (Monachium). Od mniej więcej 1615 roku otrzymywał Rubens tyle zamówień, że dużą część pracy pozostawiał uczniom, z których najzdolniejszy, Antoon van Dyck, miał do blisko 1620 roku duży udział w dziełach mistrza. Własnoręczne dzieła Rubensa tego okresu (1615—1620) wykazują pełnię rozwoju jego stylu i wspaniały koloryt: „Sąd ostateczny” (Monachium), „Pochód dzieci”, „Porwanie córek Leukipposa”, „Bitwa Amazonek” (Monachium), „Polowanie na lwy” (tamże), „Polowanie na wilki” (Nowy Jork), „Polowanie na dziki” (Drezno), dalej portrety i krajobrazy.