W Szanghaju występują wszystkie cztery pory roku. Latem temperatury osiągają 37 °C, a niekiedy przekraczają 40 °C. Zimą występuje duże zachmurzenie, a latem jest wilgotno. Jesień i wiosna w mieście są ciepłe, i zwykle są to najlepsze pory do zwiedzania miasta przez turystów. Zima zaczyna się w połowie grudnia, a kończy wraz z lutym. Od połowy czerwca do lipca jest najwięcej opadów deszczu.
Nazwa miasta składa się ze znaków "na" i "morze" (nie znaczy jednak "na morzu" - "na morzu" to po chińsku 海上 hǎi shàng), często interpretuje się ją jako "Najdalszy zasięg morza" lub "(Naprzód) w morze". Skrócone nazwy to 滬 (uproszcz. 沪, Hù) lub 申 (Shēn). Szanghaj miał także liczne przydomki, nadane przez przybyszów z zachodu, m.in. Paryż Wschodu, Królowa Orientu i Azjatycka Prostytutka (chodzi tu o lata upadku Szanghaju – dwudzieste i trzydzieste – kiedy szerzyła się przestępczość i prostytucja).
Oprócz literatury, Szanghaj był także miejscem narodzin chińskiej kinematografii. Pierwsze chińskie filmy, takie jak Niełatwy Odcinek (Nanfu Nanqi, 1913) czy Osierocony Dziadek (Gu’er Jiuzu Ji, 1923) były pierwszy raz wyświetlane właśnie w Szanghaju. Te dwa filmy przyczyniły się do dalszego rozwoju szanghajskiej kinematografii. Tutejsze filmy wykreowały chińską Marilyn Monroe – Zhou Xuan. Jednak wybuch II wojny światowej oraz rządy komunistów przyczyniły się do zahamowania produkcji filmowej w Szanghaju, a wzrost znaczenia kinematografii z Hongkongu.
Szanghaj jest największym chińskim ośrodkiem gospodarczym, finansowym i komunikacyjnym, a także trzecim co do wielkości (po Rotterdamie i Singapurze) portem morskim na świecie. W mieście działa giełda papierów wartościowych, giełdy towarowe i wielkie banki. Rozwinięty przemysł maszynowy, metalowy, chemiczny, środków transportu, elektroniczny, poligraficzny, włókienniczy, spożywczy, obuwniczy i wysokich technologii. Wielki węzeł komunikacyjny (porty lotnicze Szanghaj-Hongqiao, Szanghaj-Pudong, metro).
W 2000 roku, według spisu powszechnego, w regionie metropolitarnym mieszkało 16,738 mln. osób (wliczeni są także niestali mieszkańcy, których liczba wynosi 3,871 mln.). W porównaniu z rokiem 1990 jest to wzrost o 25,5%. 51,4% mieszkańców to mężczyźni, a 48,6% kobiety. Ponadto 12,2% ludności miało do 14. lat, 76,3% pomiędzy 15 a 64 latami, a 11,5% ludności było starszych od 65. lat. 5,4% populacji to analfabeci. W 2003 roku w samym mieście mieszkało 13,420 mln. osób. Jednakże należy do tego jeszcze wliczyć około 5 mln ludzi żyjących tu nielegalnie, oraz 4 mln tymczasowych lub wędrownych pracowników. Średnia długość życia w 2003 roku wynosiła 79,8 roku (77,78 lat dla mężczyzn i 81,81 lat dla kobiet). Źródła demograficzne ONZ szacują wielkość aglomeracji Szanghaju na 18,1 mln mieszkańców (2006). W końcu 2007 roku, wg szacunków oficjalnych, ludność miasta wydzielonego wynosiła 18,58 mln, w tym 13,79 mln miało zameldowanie na pobyt stały, 4,79 mln miało zameldowanie na pobyt tymczasowy terminem 6 miesięcy i dłużej. Osób starszych (pow. 60 lat) było w końcu 2007 roku 20,8% populacji.
Miasto zostało otoczone murami miejskimi w 1553 roku i tę datę uważa się za założenie Szanghaju. W XIX wieku Szanghaj nie wyróżniał się jednak niczym szczególnym od innych chińskich miast. Do 1927 roku miasto należało do prowincji Jiangsu, której stolicą był Nankin. Dopiero w tym roku utworzono specjalny, osobny dystrykt Szanghaj.
Szanghaj staje się coraz większym ośrodkiem handlowym, szczególnie dla przedsiębiorców z Zachodu. Pudong jest dzielnicą nowoczesną, zbudowaną na wzór miast Europy czy Ameryki Północnej. Zachodni wizytatorzy są zadowoleni z takiego obrotu sprawy: powstają zielone parki, wielkie instalacje przemysłowe. Miasto jest uważane za bezpieczne, wolne od przestępstw. Szanghaj może stać się pierwszym bogatym, historycznym i czystym chińskim miastem.
W mieście da się często słyszeć dialekt chińskiego języka Wu (zwany szanghajskim), mimo iż urzędowym językiem jest mandaryński. Tutejszy dialekt jest niezrozumiały dla ludzi posługujących się językiem mandaryńskim. Prawie wszyscy mieszkańcy miasta poniżej 50 roku życia umieją płynnie posługiwać się językiem mandaryńskim, a poniżej 25 lat – angielskim (preferowany język obcy w szkołach).
Lista klubów sportowych działających w Szanghaju:
Podczas pierwszej wojny opiumowej, w początkach XIX wieku, Wielka Brytania okupowała Szanghaj. W 1842 roku podpisano układ w Nankinie, gwarantujący otwarcie portu w Szanghaju dla międzynarodowego handlu. Kolejne traktaty zapewniły Wielkiej Brytanii, Francji, USA i Japonii eksterytorialne koncesje.
Drapacz chmur z kwiatem na dachu - maskotka turystów
Podczas powstania tajpingów miasto było okupowane przez buntowników. Okupanci zburzyli wiele budynków, pozostawiając jednak strefy cudzoziemców nietknięte. Poprzednio w strefach obcych państw nie mogli się osiedlać Chińczycy, to w 1854 roku weszła ustawa, pozwalająca na takie zameldowanie. W tym roku też na corocznym zebraniu rady miejskiej dyskutowano o tych strefach. W 1863 roku amerykańska i brytyjska część miasta zostały zlikwidowane jako rozliczenie.
W Szanghaju ponadto znajduje się tor Formuły 1 – Shanghai International Circuit, gdzie od 2004 roku rozgrywany jest wyścig o Grand Prix Chin.
Najlepszy przykład na to, jakie wieżowce są budowane w mieście
Jeden z wielu wieżowców
Szanghaj jest też ważnym węzłem komunikacji drogowej. Z Pekinu wiedzie droga szybkiego ruchu, zwana autostradą Jinghu. Liczne mosty połączyły miasto z wyspą Chongming. W mieście wiele jest autostrad i dróg szybkiego ruchu. Często poprowadzone one zostały po specjalnych mostach i wiaduktach. Brzegi rzeki Huangpu spięte są licznymi mostami i tunelami.
Miasto ma długą historię, sięgającą 1000 lat. Pierwsze wzmianki pochodzą o nim jako o małej wiosce, położonej w prefekturze Suzhou. Za czasów panowania dynastii Song (960–1279) miasto zaczęło rozwijać się jako port morski.
Przykład retro futurystycznej architektury
Szanghaj często jest kojarzony z wieżą Oriental Pearl, która znajduje się w dzielnicy Pudong. Wieża Jin Mao, która mieści się niedaleko Oriental Pearl Tower, jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych drapaczy chmur w ChRL, oraz piąta pod względem wysokości na świecie.
Szanghaj (Shanghai ?/i, chiń.: 上海; pinyin: Shànghǎi) – największe miasto w Chinach, położone w delcie rzeki Jangcy, jedno z czterech miast wydzielonych Chińskiej Republiki Ludowej. Szanghaj jest najludniejszym miastem Chin (Chongqing, jako miasto wydzielone ma większą populację, ale na znacznie większym obszarze). Cała jednostka administracyjna liczyła w 2010 roku 23 019 148 mieszkańców.
Szanghaj jest uważany za miejsce narodzenia nowoczesnych Chin; był także przez pierwszą połowę XX wieku centrum kultury i ekonomii całej Azji Wschodniej. Miała tu miejsce bitwa między pisarzami socjalistycznymi (żyli tu pionierzy tej sztuki: Lu Xun i Mao Dun), a liczniejszymi pisarzami romantyzmu (m.in. Shi Zhecun, Shao Xunmei, Ye Lingfeng, Eileen Chang). Jedno z najbardziej znanych chińskich dzieł, Oblężona Forteca (autorstwa Qian Zhongshu) częściowo dzieje się w mieście.
Jeden z wielu wieżowców w budowie
Muzeum w Szanghaju
Szanghaj to centrum finansowe i handlowe Chin. Boom ekonomiczny nastąpił po 1992 roku. Obecnie miasto produkuje 20% chińskiego PKB. Przez taki układ rzeczy Szanghaj to dziś największe i jedno z najszybciej rozwijających się miast w Chińskiej Republice Ludowej.
W Szanghaju odbyła się wystawa światowa Expo 2010.
Szanghaj i Hongkong to miasta, które współzawodniczą ze sobą o miano ekonomicznej stolicy ChRL. PKB na osobę w tym mieście (per capita) wynosi 5260 $, co plasuje je na 13. miejscu pod tym względem wśród 659 chińskich miast. W Hongkongu mieści się więcej banków, a Szanghaj ma wsparcie rządu ChRL, tanią siłę roboczą i większe zaplecze przemysłowe. Szanghajski wzrost gospodarczy często przekracza 11% w skali rocznej.
Szanghaj leży przy ujściu rzeki Jangcy do Morza Wschodniochińskiego (część Oceanu Spokojnego). Miasto dzieli na dwie części rzeka Huangpu.
Jeden z wielu wieżowców
Większość mieszkańców mówi własnym dialektem języka Hu. Jednakże imigranci, pochodzący z najróżniejszych regionów ChRL i nie rozumiejący tutejszego dialektu, wymuszają używanie języka mandaryńskiego.
Niedługo potem Szanghaj stał się największym centrum finansowym na Dalekim Wschodzie. W 1927 roku zostało uznane specjalną, osobną prowincją, a w 1930 roku ten tytuł rozszerzono. 28 stycznia 1932 roku japońska marynarka wojenna wkroczyła do miasta, pod pretekstem stłumienia powstania antyjapońskiego (tzw. incydent szanghajski. Japonia, która zajęła już Mandżurię, miała zamiar zająć także całe Chiny. Uznała Szanghaj za punkt strategiczny, dlatego też rozpoczęła atak, jednak została zmuszona do wycofania się. W czasie wojny chińsko-japońskiej od 1937 do 1945 roku miasto było okupowane przez Japończyków. Podczas II wojny światowej miasto stało się celem podróży wielu uchodźców z ogarniętej wojną Europy. Dużą część przyjezdnych stanowili Żydzi.
Znaczenie Szanghaju jako ważnego portu strategicznego i możliwości rozwinięcia go jako ośrodka handlowego odkryli dopiero Europejczycy w XIX wieku.
Polonia szanghajska liczy około 300 osób[].
Lista miejsc wartych zwiedzenia:
Szanghaj dzieli się na 18 dzielnic i powiat:
Japonia, po wygraniu wojny z Chinami, rozszerzyła strefy wpływów w Szanghaju oraz zbudowała pierwsze fabryki. Inne mocarstwa wykorzystały sytuację i również rozbudowały swój kapitał w mieście.
Tradycyjne domy, zwane shikumen, były budowane tu już od bardzo dawna. Wykonane są one głównie z czarnej albo szarej cegły. W mieszkaniach tych pełno jest przejść do innych pokoi o charakterystycznych łukach. Ostatnio jednak coraz mniej mieszkańców Szanghaju buduje takie domy. Tak jak wszystkie tradycyjne domy w Chinach i shikumen miały dziedzińce. Jednak z powodu braku miejsce były one, podobnie jak pokoje, bardzo małe. Przed II wojną światową ponad 80% ludności miasta mieszkało w takich domach.
Rozwój Szanghaju był od tego czasu dużo mniej związany z polityką rządu w Pekinie. Począwszy od 1992 roku rząd reklamuje miasto, nadaje ulgi podatkowe itp., aby zachęcić inwestorów zagranicznych, jak i inwestorów z wnętrza Chin do inwestycji w mieście. Od tego czasu przyrost gospodarczy w mieście waha się w granicach 9-15%. Miasto cały czas konkuruje z Hongkongiem o rolę w gospodarce i finansach Chińskiej Republiki Ludowej.
W 2003 roku w Szanghaju było jednostek miejskich: 114 gmin miejskich, 3 gminy i 103 osiedla.
Szanghaj ma świetnie zorganizowany system publicznego transportu, a także (co rzadkie w chińskich miastach) czyste ulice i nieskażone powietrze[]. Publiczny transport w mieście, oparty na autobusach, trolejbusach, taksówkach i liniach metra, ciągle się rozwija. Obecnie (2009) istnieje ponad 1000 linii autobusowych, a tutejsze metro ma 8 linii (oznaczone liczbami 1, 2, 3, 4, 5, 6, 8 i 9). Ponadto planuje się wybudowanie do 2010 roku nowych 4 linii metra oraz rozbudowę istniejących. Za przejazd wszystkimi wyżej wymienionymi środkami transportu można płacić przy pomocy karty bezstykowej Shanghai Public Transportation Card - pełni ona rolę elektronicznej portmonetki, którą doładowywać można w licznych punktach rozmieszczonych w mieście (w niektórych sklepach, bankach oraz na wszystkich stacjach metra).
27 maja 1949 roku do miasto zajęli komuniści. W latach 50. i 60. Szanghaj stał się ważnym ośrodkiem przemysłowym. Nawet w czasach rewolucji kulturalnej miasto dobrze prosperowało. Od lat 80. do 1991 roku miasto było zamknięte dla obcych kapitałów, co bardzo negatywnie wpłynęło na jego rozwój.
Szanghaj obsługują dwa porty lotnicze: Hongqiao i międzynarodowy Pudong. Od 2003 roku na to ostatnie lotnisko można dotrzeć linią kolei magnetycznej Maglev, zbudowaną przez niemiecką firmę Transrapid International.
W Szanghaju trwa boom budowlany, czyniący miasto wielkim placem budowy. Cały czas powstają nowe wieżowce, przeznaczone na siedziby firm itp. Miasto zachwyca swoją nowoczesną architekturą. Budowane wieżowce przypominają kwiaty, mają także na dachach restauracje m.in. w formie latających spodków.
W grudniu 2004 roku przeładunki tutejszego portu były największe na świecie.
Obecnie w Szanghaju odnotowuje się 324 tego rodzaju obiekty.
Miasto przecinają 4 linie kolejowe: relacji Szanghaj - Nankin (linia Jing Hu), Szanghaj - Pekin, Szanghaj - Hangzhou (linia Hu Hang) i z Xiaoshan do Ningbo (linia Xiao Yong). Dwie główne stacje kolejowe to Szanghaj oraz Szanghaj Południowy.