Polityka
Obecnym prezydentem miasta Wodzisław Ślaski jest Mieczysław Kieca (KW SNW). Najważniejsze stanowisko we władzach Wodzisławia Śląskiego było na przestrzeni lat różnie nazywane – burmistrzami, następnie po reformie administracyjnej z 1 czerwca 1975 nadano określenie prezydent miasta, które jest w używane do dziś ze względu że miasto osiągnęło liczbę 100 tys. mieszkańców. Prezydent Miasta Wodzisławia Śląskiego jest organem wykonawczym, wybieranym na 4-letnią kadencję w wyborach bezpośrednich.
Położenie
Miasto położone w południowo-zachodniej części województwa śląskiego przy granicy z Republiką Czeską. Wodzisław położony jest w południowej części Płaskowyżu Rybnickiego, nad rzeką Lesznicą (prawy dopływ Olzy). Terytorium Wodzisławia rozciąga się od 49°58′01 do 50°02′14 N i 18°21′16 do 18°31′16 E. Przez miasto przebiega równy 50 równoleżnik szerokości geograficznej północnej.
Wodzisław Śląski
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Państwo Polska Województwo śląskie Powiat wodzisławski Gmina gmina miejska Prawa miejskie 1257 Prezydent miasta Mieczysław Kieca Powierzchnia 49,51
km² Wysokość od 210 do 290 m
n.p.m. Ludność (2010)
•
liczba •
gęstość 49 000
989,7 os./km²
Strefa numeracyjna (+48) 32
Kod pocztowy od 44-286 do 44-373 Tablice rejestracyjne SWD Położenie na mapie Polski
Wodzisław Śląski 50°00′N 18°27′E / 50, 18.45Na mapach: 50°00′N 18°27′E / 50, 18.45
TERC (
TERYT) 2244515041
Hasło promocyjne: Południowa Brama Polski
Urząd miejski ul. Bogumińska 4
44-300 Wodzisław Śląski Multimedia w Wikimedia Commons Hasło
Wodzisław Śląski w Wikisłowniku Strona internetowa
Wodzisław Śląski (niem. Loslau, cz. Vladislav, łac. Vladislavia) – miasto w południowej Polsce, w województwie śląskim przy granicy z Republiką Czeską, ośrodek administracyjny powiatu wodzisławskiego. Położone w Wyżynie Śląskiej, nad rzeką Lesznicą.
Według danych z 1 stycznia 2009 powierzchnia miasta wynosi 49,51 km².
Nieistniejące obiekty
- Drewniany kościół pw. Św. Krzyża na placu Św. Krzyża, obecnie w miejscu tym stoi pamiątkowy pomnik oraz krzyż.
- Stara Synagoga, drewniana, istniejąca w latach 1798-1822, spłonęła w wielkim pożarze miasta
- Synagoga, murowana, wybudowana w 1826, obecnie sklep
Zieleń miejska
Parki miejskie:
Pomniki przyrody:
Kultura
Życie kulturalne w Wodzisławiu skupia się wokół ośrodka Wodzisławskiego Centrum Kultury (WCK), mającego swą siedzibę przy ulicy ks. Wilhelma Kubsza. Znane w całej Polsce są zespoły „Miraż”, „Spin” czy „Impuls”. W WCK działa kino miejskie. Ponadto z instytucji kulturalnych w Wodzisławiu istnieją min. muzeum miejskie, biblioteki miejskie, powiatowa i pedagogiczna oraz archiwum PAN.
- Biblioteki
- Biblioteka Publiczna Miejska i Powiatowa + 7 filie
- Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka w Katowicach
- Centra kultury
- Wodzisławskie Centrum Kultury
- Stowarzyszenie Społeczno-Kulturalne „Uff!”
- Galerie
- „Art Wladislavia”
- „Galeria NCE”
- „Galeria Pod Fikusem” (MiPBP)
- „Galeria Warto” (MiPBP Filia Nr 13)
- Kina
- Muzea
Cykliczne imprezy kulturalne
- Dni Wodzisławia Śląskiego
- Zakończenie Lata
- Juvenalia (WSHE)
- Wodzisławski Przegląd Amatorskich Debeściaków Kabaretowych WPADKa
- „Najcieplejsze miejsce na ziemi” – Festiwal reggae
- „Wodzisławski Jarmark Staroci”
Edukacja
- Przedszkola
- Publiczne Przedszkole nr 1
- Publiczne Przedszkole nr 2
- Publiczne Przedszkole nr 3
- Publiczne Przedszkole nr 4 Zespołu nr 4
- Publiczne Przedszkole nr 5
- Publiczne Przedszkole nr 6
- Publiczne Przedszkole nr 8
- Publiczne Przedszkole nr 9
- Publiczne Przedszkole nr 11
- Publiczne Przedszkole nr 12
- Publiczne Przedszkole nr 13
- Publiczne Przedszkole nr 14
- Publiczne Przedszkole nr 15
- Publiczne Przedszkole nr 16
- Publiczne Przedszkole nr 18
- Publiczne Przedszkole nr 19 z oddziałami integracyjnymi
- Szkoły podstawowe
- 13 publicznych szkół podstawowych
- Gimnazja
- Gimnazjum nr 1
- Gimnazjum nr 2 im. Ziemi Wodzisławskiej
- Gimnazjum nr 3 im. Księcia Władysława I Opolskiego
- Gimnazjum nr 4 im. Wodzisławskiej Księżnej Konstancji
- Gimnazjum Stowarzyszenia Rodzin Katolickich
- Szkoły ponadgimnazjalne
- Uczelnie wyższe
- Inne
Wspólnoty religijne
Sport
Wodzisław Śląski jest znanym w Polsce ośrodkiem piłkarskim[]. W latach 1996 – 2010 w Ekstraklasie występowała drużyna miejscowej Odry. Młodzież ma możliwość szkolenia również w kilku innych klubach piłkarskich działających na terenie miasta. Oprócz piłki nożnej w Wodzisławiu działają również kluby sportowe z innych dziedzin sportu np. koszykówki, siatkówki, judo czy biatlonu[].
Klimat
Klimat Wodzisławia jest stosunkowo łagodny, wpływają na to bliskie sąsiedztwo rzeki Odry, kompleksy leśne otaczające miasto, a przede wszystkim bliskie sąsiedztwo Bramy Morawskiej. Średnia temperatura roczna kształtuje się w granicach +7 °C do +8 °C. Najcieplej jest w lipcu, najzimniejszym zaś miesiącem jest styczeń. Miasto leży w strefie wiatrów średnich i słabych wiejących najczęściej z kierunku Bramy Morawskiej. Okres wegetacyjny należy do najdłuższych i wynosi 225 dni, kiedy średnia temperatura dnia jest wyższa od 5 °C. Kotlinowate położenie w sąsiedztwie gór oraz nieckowate położenie centrum niekorzystnie odbija się na warunkach termicznych panujących w mieście. Sprzyja to wiosną i jesienią zaleganiu warstw zimnego powietrza w czasie gdy brakuje wiatrów, w wyniku czego występują przymrozki. Średnia roczna suma opadów atmosferycznych należy do wysokich – 786 mm w stosunku do średniej krajowej 600-650 mm. Napływ ciepłych mas powietrza i mieszanie się z chłodniejszymi sprzyja powstawaniu burz – do 30 na rok. Występują także częste opady gradu. Pokrywa śnieżna zalega tu od 60 do 80 dni. Średnia wilgotność powietrza wynosi około 80% i należy do niższych w skali kraju. W rejonie Wodzisławia zaobserwowano wcześniejsze nadejście wiosny oraz opóźnienie początku zimy w stosunku do reszty kraju.
W wyborach parlamentarnych 2007 w Wodzisławiu jak i powiecie wodzisławskim wybrani zostali:
Tranzyt
Planowane drogi
W pobliżu miasta będzie kilka zjazdów z przebiegającej przez sąsiednie gminy autostrady:
Kluby i inne działalności
Obiekty sportowe
- Stadion MOSiR Aleja ul. Bogumińska 8
- Powiatowe Centrum Sportu (lekka atletyka, piłka nożna) ul. Pszowska 92
- Boisko MOSiR Centrum Blazy (piłka nożna) ul. Jastrzębska
- Boisko MOSiR Centrum (piłka nożna) ul. B. Chrobrego
- Boisko MOSIR Centrum (piłka nożna) ul. Skrzyszowska
- Boisko MOSiR Centrum przy SP3 ul. Wojska Polskiego
- Boiska Klubu Gosław Jedłownik (piłka nożna) ul. Żwirki i Wigury
- Basen miejski Oś 1 Maja
- MOSiR – Ośrodek jazdy konnej ul. Pałacowa
Turystyka
Infomacja turystyczna znajduje się w holu Muzeum w Wodzisławiu Śl. przy ulicy Kubsza 2. Prowadzony jest tam również serwis internetowy kulturalnywodzislaw.pl
Na podstawie nowej ordynacji – „Ustawy o miastach” w dniu 22 lutego 1809 odbyły się w Wodzisławiu pierwsze wybory do rady miasta.
W mieście znajdują się dwie ciepłownie: ZC Wodzisław Śląski oraz EC 1 Maja.
Wodzisław posiada dworzec kolejowy: Wodzisław Śląski, oraz stację Wodzisław Śl. Radlin.
317S – Trasa Lokalna (3,7 km)
Komunikacja lotnicza
W odległości 100 km od Wodzisławia znajdują się 3 porty lotnicze: Katowice-Pyrzowice – około 80 km od miasta, Kraków-Balice – około 100 km od miasta oraz Ostrawa Mosnov w odległości około 45 km od Wodzisławia. W przyszłości w pobliże portów lotniczych w Pyrzowicach i Mosnovie prowadzić będzie budowana autostrada A1.
Ciekawostki
Wodzisław Śląski znajduje się na 29 miejscu najstarszych miast Polskich[] i jest lokowany w tym samym roku co Biecz, Gorzów Wielkopolski, Jarocin, Kalisz, Kraków, Pyzdry oraz Stary Sącz
Służby ratownicze oraz służba zdrowia
- Centrum powiadamiania ratunkowego
- Pogotowie ratunkowe
- Państwowa Straż Pożarna
- Ochotnicza Straż Pożarna Kokoszyce
- Ochotnicza Straż Pożarna Radlin II
- Ochotnicza Straż Pożarna Zawada
- Ochotnicza Straż Pożarna Turzyczka
- Ochotnicza Straż Pożarna Jedłownik
- Policja
- Zespół Opieki Zdrowotnej w Wodzisławiu Śl.
- Szpital nr 1
- Oddział Wewnętrzny 2
- Wojewódzki Szpital Chorób Płuc im. dr. Alojzego Pawelca
- Powiatowa Stacja Sanitarno–Epidemiologiczna
Media
Prasa
Miasta partnerskie
Wodzisławianie
Osoby urodzone w Wodzisławiu
- Duchowni
- Politycy
- Naukowcy
- Norbert Honsza – germanista, kulturoznawca, profesor, pracownik naukowy Uniwersytetu Wrocławskiego
- Henryk Zimoń – religioznawca, etnolog, werbista, profesor KUL
- Idzi Panic – polski historyk, profesor, pracownik naukowy Uniwersytetu Śląskiego
- Artyści
- Sportowcy
- Inni
Zobacz też
- Oficjalna strona miasta Wodzisławia Śląskiego
- Oficjalny serwis turystyczny
Warunki naturalne
Rzeźba terenu
Miasto leży na wysokości od 210 (Zawada) do 290 m n.p.m. (Wilchwy, Jedłownik). Wodzisław cechuje duża różnica w wysokości względnej sięgająca 80 metrów. Miasto usadowione jest na kilku wzgórzach poprzecinanych głębokimi wąwozami. Stare Miasto położone jest na wysokości około 230-250 m n.p.m., natomiast otaczające je osiedla mieszkaniowe leżą wyżej, na wysokości około 260-280 m n.p.m.[]
Kolej
Przez miasto przebiega linia kolejowa Katowice – Chałupki i dalej do Bogumina. Wodzisław Śląski posiada bezpośrednie połączenia z: Ostrava (Czechy), Chałupki, Katowice, Pszczyna.
Przyroda
Lasy:
Senatorzy VII kadencji:
Przy sprzyjających warunkach atmosferycznych z Wodzisławia można dostrzec pasmo Beskidu Śląsko-Morawskiego z szczytem Lysá hora (pol. Łysa Góra) oraz góry Beskidu Śląskiego – Czantoria Wielka, Skrzyczne; widoczne są też na zachodzie czeskie góry Jeseniki z górą Pradziad.
Gospodarka
Wodzisław Śląski jest ośrodkiem administracyjnym powiatu wodzisławskiego, węzłem drogowym. W mieście znajduje się stacja kolejowa na linii Katowice- Bogumin. Miasto jest również centrum handlowym dla powiatu. W Wodzisławiu działają Wytwórnia koncentratów spożywczych „Agro” Wodzisław, fabryka okien, masztów oraz flag, młyn oraz siedziba firmy ITUM sp. Z O.O.
Miasto sąsiaduje z gminami: gmina Godów, gmina Gorzyce, gmina Lubomia, gmina Marklowice, gmina Mszana oraz gminami-miastami: Pszów, Radlin.
Historia
- 1257 – sprowadzenie do Wodzisławia zakonu Minorytów, lokacja miasta
- 1280 – zniszczenie zabudowy drewnianej miasta przez pożar
- 1299 – odbudowa miasta
- 1459 i 1453 – zaatakowanie przez bandy żądające okupu pod groźbą spalenia miasta
- 1502 – powstało ukształtowane Wodzisławskie Państwo Stanowe
- 1618 – spalenie miasta i zamku, wraz z dokumentacją przywilejów
- 1668-1685 – właścicielem Wodzisławia i ziemi wodzisławskiej był biskup ostrzyhomski Szeloposemy
- 1685 – Wodzisław wraz z okolicą przeszedł w ręce hrabiego Ferdynanda von Dittrichstein
- 1738 – właścicielem Wodzisławia został Guidobald J. Dittrichstein
- 1780 – państwo wodzisławskie przejął Heinrich L. von Reichenbach
- 1795 – nowy właściciel Wodzisławia (i ziemi wodzisławskiej) August von Ponin-Ponińskiemu
- 1798 – Wodzisław został odsprzedany hrabiemu von Strachwitz
- 1809 – pierwsze wybory władz miejski w dziejach miasta
- 1810 – przejęcie przez państwo zabudowań klasztornych; wybuch powstania chłopskiego pod przewodnictwem sołtysa z Jedłownika – Józefa Bienii
- 1822 – 12 czerwca, pożar strawił całe miasto
- 1830 – przekazanie kościoła przyklasztornego gminie ewangelickiej
- 1841-1851 – właścicielem Wodzisławia i okolic był Aleksander von Oppersdorf
- 1847 – tereny Wodzisławia i okolic nawiedziła klęska powszechnego głodu połączonego z epidemią tyfusu
- 1882 – Wodzisław otrzymał połączenie kolejowe z Boguminem (cs. Bohumin) i Rybnikiem
- 1919-1921 – trzy powstania śląskie
- 1921 – w plebiscycie zwycięstwo opcji proniemieckiej, mimo to miasto zostaje przyznane przez Ligę Narodów Rzeczypospolitej Polskiej
- 1922 – wkroczenie do miasta Wojska Polskiego
- 1939 – 1 września, Niemcy zajęli Wodzisław
- 1945 – styczeń, do Wodzisławia dotarł marsz śmierci z obozów w Oświęcimiu i okolicznych podobozów
- 1945 – 26 marca, do Wodzisławia wkroczyła Armia Czerwona i I Czechosłowacka Brygada Pancerna
- 1946 – 1 stycznia, włączono do miasta gminę Jedłownik
- 1954 – utworzono powiat wodzisławski
- 1972 – włączenie do miasta gromady Wilchwy oraz wsi: Marusze i Turzyczka
- 1975 – likwidacja powiatu, przyłączenie do Wodzisławia Śląskiego miast: Pszów, Radlin, Rydułtowy oraz gminy Marklowice
- 1988 – 19 sierpnia, doszło do strajku okupacyjnego na KWK 1 Maja
- 1992 – 1 stycznia, nastąpiło odłączenie Rydułtów od Wodzisławia
- 1994 – 30 grudnia, od miasta odłączyły się Marklowice i Pszów
- 1997 – 1 stycznia, od miasta odłączył się Radlin
- 1999 – 1 stycznia, został reaktywowany powiat wodzisławski
- 2001 – zamknięto jedyną w mieście kopalnię 1 Maja
Demografia
Wodzisław Śląski początkowo był jednym z największych miast na Górnym Śląsku z czasem jednak w wyniku wojen i klęsk żywiołowych stał się małym miastem. Ponowny intensywny rozwój Wodzisławia przypada na lata 60. i 70. XX wieku.
Obecnie przewodniczącym rady miasta jest Lech Litwora (KW MKS Odra), a w jej skład wchodzi 23, wybieranych w wyborach bezpośrednich radnych. W 2002, po nowelizacji Ustawy o samorządzie lokalnym rada miasta utraciła prawo wyboru prezydenta.
Według danych z 31 grudnia 2010 miasto miało 49 000 mieszkańców.
Miejscowości, które kiedyś były dzielnicami Wodzisławia Śląskiego:
Marklowice, Pszów, Radlin I, Rydułtowy.
Komunikacja miejska
Komunikacja miejska w Wodzisławiu Śląskim jest organizowana przez Międzygminny Związek Komunikacyjny (MZK) z siedzibą w Jastrzębiu Zdroju, a obsługiwana przez przewoźników: PKM Jastrzębie, PKS Rybnik, Vbus Żory oraz PPUH Kłosok Żory. Komunikacja autobusowa organizowana przez MZK na terenie miasta i miejscowości ościennych liczy 18 linii zwykłych + 1 linia przyśpieszona. Miasto posiada także wiele połączeń z okolicznymi wioskami, które obsługuje PKS Rybnik.
Posłowie VII kadencji:
Architektura
Zabytki
Kościół drewniany z XVII pw. św. Barbary i św. Józefa w Jastrzębiu Dolnym. Został przeniesiony z dzielnicy Wodzisławia Śląskiego – Jedłownika w 1974. Dzisiejszy wygląd kościoła zapewne odbiega od pierwowzoru, gdyż w 1888 budynek gruntownie odrestaurowano oraz przebudowano. Kościół jest budowlą drewnianą, składającą się konstrukcji zrębowej oszalowanej deskami.
324 – Trasa Miasta Wodzisław Śląski do Karviny (25,5 km)
- Wierzba krucha – ul. Bojowników
- 5 dębów szypułkowych – Las Miejski
- 2 dęby szypułkowe – Park Zabytkowy Diecezjalny
Pomniki i miejsca pamięci narodowej
- Tablica upamiętniająca egzekucję 30 więźniów KL Auschwitz-Birkenau w styczniu 1945 na terenie stacji kolejowej w Wodzisławiu Śląskim, Dworzec PKP
- Tablica upamiętniająca śmierć 10 więźniów KL Auschwitz-Birkenau podczas ewakuacji w styczniu 1945
- Miejsce spoczynku ofiar marszu śmierci z pomnikiem i tablicą, ul. Ofiar Oświęcimskich
- Głaz upamiętniający bunt chłopów 1811-1818 prowadzony przez Józefa Bienię sołtysa z Jedłownika, ul. Kubsza
- Pomnik upamiętniający uczestników III powstania śląskiego z tablicami: „Oddali swe życie Za Ojczyznę w obozach koncentracyjnych, uchodźstwie i w miejscu”
- Pomnik Powstańców Śląskich na placu Korfantego
- Obelisk z tablicą poświęcony poległym bohaterom Armii Czerwonej na „Żydowinie”
- Tablica upamiętniająca bohaterskie zmagania ludu śląskiego o wyzwolenie społeczne i narodowe w latach 1918-1921 i 1939-1945
- Grób zbiorowy wojenny więźniów byłego obozu zagłady KL Auschwitz-Birkenau zamordowanych przez hitlerowców – pomnik nagrobny, ul. Jodłowa
- Pomnik ku czci żołnierzy I Czechosłowackiej Brygady Pancernej poległych w czasie wyzwalania ziemi wodzisławskiej spod hitlerowskiej okupacji
- Cmentarz parafialny. Mogiła wojenna Stanisława Gładkiego, kaprala 3 Pułku Ułanów, poległego 1 września 1939
- Cmentarz Parafialny-Grób wojenny Józefa Styrnola uczestnika III Powstania Śląskiego
- Cmentarz parafialny. Mogiła zbiorowa wojenna 10 walczących w 8 kompanii 14 pułku piechoty poległych w III Powstaniu Śląskim
- Mogiła zbiorowa wojenna żołnierzy niemieckich poległych w 1945
- Grób wojenny Edwarda Sosny, poległego 26 marca 1945 – pom. nagr., Cmentarz Parafialny
- Grób wojenny Zbyszka Pawelca, chorążego Armii Krajowej poległego 10 czerwca 1944 – pomnik nagrobny, Cmentarz Parafialny
- Zbiorowa mogiła wojenna 19 żołnierzy I Czechosłowackiej Brygady Pancernej poległych w walkach o wyzwolenie ziemi wodzisławskiej w marcu 1945 – pomnik nagrobny na „Żydowinie”
- Tablica upamiętniająca nieznanego więźnia KL Auschwitz-Birkenau, ofiarę „marszu śmierci” w styczniu 1945
Komunikacja
Wodzisław Śląski jest węzłem komunikacyjnym w południowej części województwa śląskiego. Przez miasto przebiegają kilka szlaków drogowych:
- kąpielisko „Balaton” w lesie na historycznym Grodzisku, wraz z najdłuższą na Śląsku kolejką tyrolską i parkiem linowym.
- szkoleniowa sztolnia górnicza przy ul. Gałczyńskiego (jedyna w Polsce)
- obelisk wyznaczający przebieg 50 równoleżnika szerokości geograficznej, obok Urzędu Miasta.
- zabytki historyczne
- Muzeum w Wodzisławiu
Baza noclegowa
Szlaki
Szlak Jankowicki (15,3 km)
Atrakcje turystyczne:
- Drogi Krajowe – łącznie na terenie miasta 5,6 km
- Drogi Wojewódzkie – łącznie na terenie miasta 15,3 km
- Drogi Powiatowe – łącznie 53,0 km
- Drogi Gminne – łącznie 97,9 km
Wodzisław Śl. posiada obecnie 6 rond oraz 2 w planach.
- 1400 – ok. 600 os.
- 1450 – 1050 os.
- 1550 – 1100 os.
- 1692 – 675 os.
- 1753 – 768 os.
- 1800 – 1133 os.
- 1860 – 2408 os.
- 1957 – 7378 os.
- 1965 – 16 862 os.
- 1982 – 106 700 os.
- 1990 – 113 195 os.
- Wykres liczby ludności Wodzisławia Śląskiego na przestrzeni ostatnich 70 lat
Największą populację Wodzisław Śląski odnotował w 1991 roku (przed odłączeniem się Rydułtów).
Senatorzy VIII Kadencji:
W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa katowickiego.
Ulice i place miasta
W Wodzisławiu Śl. znajduje się ponad 200 ulic i kilkanaście placów. Drogi te dzielą się na:
317 – Trasa z Raciborza do Radlina (16,5km)
Posłowie VI kadencji:
Dzielnice
Miasto na podstawie uchwały Nr XVII/156/96 Rady Miejskiej w Wodzisławiu Śląskim z 28 czerwca 1996 zostało podzielone na 9 dzielnic:
W wyborach parlamentarnych 2011 w Wodzisławiu jak i powiecie wodzisławskim wybrani zostali:
Historia zaludnienia Wodzisławia Śląskiego:
Dane z 30 czerwca 2004:
Szlak Ewakuacji Więźniów Oświęcimskich (91 km)
W latach 1945-1954 miasto było siedzibą wiejskiej gminy Wodzisław Śląski.
Ścieżki rowerowe
316Y – Trasa Powiatu Wodzisławskiego (52 km)